Ağız
kokusuna karşı dilinizi de fırçalayın

Memorial Hastanesi İç Hastalıkları Bölüm Koordinatörü Prof. Dr. Yavuz
Baykal “Ağız
kokusunun nedenleri ve önlemenin yolları” hakkında bilgi
verdi.
Sağlıklı
bireylerde sabah uyandığında ağızda çirkin bir koku bulunabilir. Bu hoş
olmayan
ağız kokusu günümüzde gelişmiş toplumlar da dahil olmak üzere
bireylerde oldukça sık rastlanılan bir durumdur. Anormal
ağız kokusu, sebep
olduğu sosyal problemler yanında biyolojik problemlere de neden
olabilir. Anormal
ağız kokusu bireylerin sosyal yaşantılarında kendilerine olan
güvenlerinin kaybedilmesine yol açabilmektedir.
Ağız bakımınıza özen gösterin
En önemli neden
ağız hijyeni olduğundan, dil sırtında yerleşik olan bakteriyel
birikimleri ortadan kaldırmak önemlidir. Bu nedenle birikim gösteren
bakterileri kazıyıcı bir alet ile dil sırtının kazınması oldukça
önemlidir. Ayrıca antiseptik gargaralar bakterilerin yeniden birikip
çoğalmalarını engelleyebilir. Sakız çiğnemek salyanın debisini ve
yapışkanlığını artırarak, dil sırtına yıkama etkisi oluşturur ve bakteri
çoğalmasını kısmen engeller.
Çinko içeren
gargaralar daha fazla uçucu sülfür bileşikleri bağlar ve bu yüzden
ağız kokusu tedavisinde faydalıdır. Uçucu sülfür bileşiklerini bloke
eden diğer bir madde sodyum bikarbonatlı diş macundur. Hasta her gün
diş fırçalamaya ve bu sırada dilini de fırçalamaya alışmalıdır.
Özellikle dil kökünün sert ve güzel olarak fırçalanması gerekir.
Kötü ağız kokusunun kaynağı genellikle uçucu sülfür bileşikleridir
Ağız kokusunda altta yatan sebep çoğunlukla dil çıkıntıları arasına
yerleşen bakterilerin oluşturduğu uçucu sülfür bileşikleridir.
Kötü ağız kokulu bireylerde bu miktarlar çok daha yüksektir. Dil
ucundan, dil köküne doğru gidildikçe bu uçucu sülfür bileşiklerinin
miktarı artar.
Ağızda yerleşmiş
olan bu bakteriler
ağız kokusunun oluşmasında önemli rol oynar. Özellikle dilin en arka
bölgesinde yerleşen mikroplar daha fazla koku yapar. Diğer taraftan,
fazla sayıda bakteri, kötü hijyen, alkali ortam ve ağızda protein
artıklarının bulunması kokuyu daha da artırır.
Ağız kokuları 3
başlıkta incelenir ve hepsinin tedavileri birbirinden farklıdır.
1. Normal ağız kokusu: Her sağlıklı
birey sabah uyandığında sindirim kanalında biriken gazlar veya dil
sırtında çoğalan bakterilerin oluşturduğu uçucu sülfür bileşikleri
sebebiyle
ağız kokusu duyabilir. Özellikle proteinden zengin yiyecekler (et,
balık, yumurta) daha fazla ağız kokusuna neden olmaktadır. Dil sırtını
fırçalamak ve sürekli olmamak şartıyla klorheksidin veya çinko içeren
ağız gargaraları kullanmak ve sakız çiğnemek bu durumu azaltabilir.
2. Anormal ağız kokusu:
Ağız kokusu olan hastalar diş hekimine
ağız kokusu şikayetiyle müracaat etmeyebilir. Ağızlarındaki çirkin
kokunun ya farkında değil ya da tolere etmektedirler. Bu hastaların
ancak yüzde 25’i diş hekimine müracaat eder. Genellikle ağızlarındaki
kokuyu kabullenmişler ve anormal
ağız kokusundan farklı bir şikayet ile diş hekimine müracaat
ederler. Diş hekiminin uyarısı ile tedavi edilirler. Bazı hastalarda ise
kendisinin değil, yakınlarının tespiti söz konusudur. Anormal
ağız kokusu ağız içi veya ağız dışı kaynaklı olabilir:
Ağız
nedenli olanlar:
Ağız kokusunun sebeplerinin %87 si ağız içi kaynaklıdır. Bunların
%51’i dil, %32 si
diş
ve dişeti, %17’si ise bunların karışımına bağlıdır. Çeşitli
hastalıklara bağlı oluşan ağız kuruluğu da kötü kokuya neden
olabilmektedir.
Ağız
dışı nedenler: Bu sebeplere bağlı ağız
kokusunun görülme sıklığı %13 olup, bunların %7’si kulak-burun-boğaz
kaynaklıdır. Sindirim sistemi kaynaklı olanlar %1 civarındadır. En sık
sebepler;
- Kronik bademcik iltihapları,
- Kronik sinüzit, burun polipleri,
- Kronik faranjit,
- Sindirim sisteminde darlık,
- Mide ülseri, helikobakter plori varlığı,
- Reflü hastalığı
- Sindirim kanalındaki iltihabi hastalıklar,
- Karaciğer yetersizliği
- Şeker hastalığı,
- Böbrek yetmezliği, üremi
- Akciğerin iltihabi hastalıkları (bronşektazi, apseler),
- Böbrek yetmezliği
- Sigara kullanımı
3. Psikosomatik ağız kokusu: Böyle
hastalarda yakınma olmasına rağmen aslında gerçek bir anormal ağız
kokusu yoktur. Böyle hastaları patolojik anormal ağız kokusundan ayırmak
zordur.
Tedavi:
Tedavi esas olan;
- Ağız hijyenine dikkat
- Nedenin ortadan kaldırılması
- Tedavinin süresi
- Hastanın tedaviye uyumu
- Hastanın tercihidir.
anasayfa
|